Project: Kwaliteit van lerarenopleidingen verbeteren

Tanzania doet het wat het onderwijs betreft op het eerste gezicht goed, want bijna alle kinderen gaan er naar de basisschool. Maar helaas kleeft er een smetje aan deze prestatie, want de kwaliteit van het onderwijs is in dit land onder de maat. Het is ook een van de redenen waarom het aantal kinderen dat doorstroomt naar het vervolgonderwijs erg laag is.

Aanpak bij de wortels

De Tanzaniaanse regering wil de oorzaak van het slechte onderwijs bij de wortels aanpakken. In een nationaal project werkt het land aan de kwaliteit van de lerarenopleidingen, zodat onderwijzers in spe beter les krijgen en als logisch gevolg daarvan na hun opleiding zelf ook beter les zullen geven. Judith Kok is een van de VSO-vakdeskundigen die meedoen aan dit project. Sinds februari 2013 werkt deze ervaren docent als ‘Quality Teaching Facilitator’ op vier lerarenopleidingen in het zuiden van Tanzania. “Samen met andere vakdeskundigen geef ik bijvoorbeeld trainingen en workshops, zodat de docenten van de opleidingen hun kwaliteiten als leraar kunnen verbeteren.” Volgens Judith was het daarbij even zoeken naar de juiste aanpak. “Docenten kwamen bij trainingen niet opdagen en waren niet gemotiveerd. Daarom ben ik hen ook individueel gaan coachen, want zo kunnen ze zelf beslissen of ze met mij willen samenwerken. Dat was een schot in de roos, want het aantal docenten dat gebruikmaakt van mijn coaching is sinds september 2013 – toen ik ermee begon – flink gegroeid. Ik startte met zo’n drie leraren per opleiding en een paar maanden later waren dat er al tussen de tien en de vijftien.”

Vrolijke modellokalen

Judith kwam er tijdens de begeleiding van de docenten achter dat het hen niet ontbreekt aan vakinhoudelijke kennis. “Het probleem was dat ze niet wisten hoe ze hun studenten echt konden laten léren. Om dat voor elkaar te krijgen, moet je hen actief bij de lessen betrekken in een prettige leeromgeving. Om te laten zien hoe die eruitziet, heb ik samen met studenten op elke opleiding een modellokaal ingericht. Zo overtuigde ik het management van de opleidingen ervan dat ze met weinig geld en met lokale middelen sombere klaslokalen kunnen omtoveren tot vrolijke en uitnodigende leerplekken.”

rs28802_vso_judith_tlc_outside-lpr.jpg

Studenten doen actief mee

Lesgeven is meer dan ‘chalk and talk’, beaamt Madam Eliwaja Mkhandi, hoofd van alle lerarenopleidingen in de regio waarin Judith werkt. Ook Judith is in Tanzania een stuk wijzer geworden. “Als docent stel je niet elke dag begrotingen en voortgangsrapporten op, maar dankzij mijn uitzending kan ik dat inmiddels en ben ik nu ook een ervaren projectmanager. Ook weet ik dat ik gezegend ben met een flinke portie geduld, flexibiliteit en doorzettingsvermogen. Een emmer als douche, een huisje zonder ramen waar zand en stof ongehinderd doorheen waaien: ik kan er tegen en ben inmiddels van mijn simpele leven gaan houden. Maar belangrijker is dat de docenten en studenten van de lerarenopleidingen hun nieuwe kennis gebruiken en doorgeven. En dat zorgt op den duur voor beter onderwijs in Tanzania.”

“We hebben veel van Judith geleerd en nu willen we dat onze studenten actief meedoen aan de lessen. Als ze straks zelf voor de klas staan, zullen zij hetzelfde verlangen van hun eigen leerlingen.”