Maliha vecht elke dag om naar school te blijven gaan 

Voor Maliha* (psuedoniem) is het elke dag weer een uitdaging om naar school te gaan. Als ze het klaslokaal binnenloopt deinzen anderen naar achteren. Sommigen trekken hun handen terug alsof ze haar liever niet willen aanraken. Een paar van hen knijpen hun neus dicht. Maliha kijkt even naar hen, maar zegt niets. Voor haar is dit geen uitzondering. Het is hoe het elke dag gaat. 

Maliha is een pseudoniem. Haar echte naam wordt niet gebruikt om haar identiteit te beschermen.

Maliha wordt altijd buitengesloten 

Maliha is 17 jaar en wordt in haar omgeving behandeld alsof ze geen volwaardig lid is van de samenleving. Ze wordt gezien als “Harijan”, een label dat in haar gemeenschap wordt gebruikt voor de laagste kaste. In de praktijk betekent dat dat ze als onaanraakbaar wordt gezien en structureel wordt buitengesloten. “Ik zit vaak alleen en voel me niet gezien,” zegt ze. “Ze beledigen me en zeggen dat ik slecht ruik. Ze vinden dat ik vies ben, ook al was ik mezelf goed.” 

Op school krijgt zij haar eten op een papieren bordje en drinken in een gebruikt plastic bekertje, terwijl anderen gewoon servies krijgen. Ze moet het buiten opeten. “Ik wil bij de anderen zitten en samen met hen eten,” vertelt ze. “Maar ze accepteren me niet.” Hoewel het verschrikkelijk voelt om zo afgewezen te worden, blijft ze naar school gaan. “Hoe moeilijk het ook wordt, ik blijf naar school gaan. Het is zo belangrijk voor me,” zegt Maliha. 

“Ik doe er niet toe. Niemand wil vrienden met me zijn.” – Maliha

 Opgegroeid zonder ouders en in armoede 

Maliha groeide op in een arm gezin. Toen ze tien jaar oud was, verloor ze beide ouders. Haar vader overleed door vergiftiging, als gevolg van gebrek aan toegang tot veilig water en goed voedsel. Kort daarna stierf haar moeder aan een beroerte. “Het was heel pijnlijk,” vertelt ze, zichtbaar emotioneel. Na hun dood viel haar leven volledig uiteen. Ze had geen vaste plek meer om te wonen en kwam terecht bij verschillende familieleden. In deze periode ging ze twee jaar niet naar school. 

Uiteindelijk belandde ze bij haar zus, die haar opnieuw inschreef op school en de zorg voor haar op zich nam. Maar ook haar zus, die net als zij tot de laagste kaste behoort, heeft het niet makkelijk. In haar gemeenschap betekent onaanraakbaar zijn beperkte toegang tot stabiel werk en een laag inkomen, waardoor het moeilijk is om uit armoede te komen. Daardoor is er nauwelijks geld voor basisbehoeften, laat staan voor onderwijs. “Ik ga weer naar school, maar het is heel moeilijk,” vertelt ze. “Mijn oudere zus, die voor ons zorgt, heeft bijna geen geld en kan binnenkort het schoolgeld misschien niet meer betalen.” Eén financiële tegenslag kan er opnieuw voor zorgen dat ze moet stoppen met school. 

Maliha en haar oudere zus, die de zorg van Maliha op zich nam toen hun ouders kwamen te overlijden

Tussen dromen en de dreiging van een kindhuwelijk 

Maliha wil arts worden. Het is een droom die ze al lang heeft, maar die steeds moeilijker haalbaar lijkt. “Ik wil dokter worden, maar ik kan het niet betalen,” zegt ze. “Dus ik ben een beetje mijn hoop verloren.” Ze denkt ook aan een toekomst waarin ze met mensen in haar gemeenschap kan werken. “Ik wil met mensen werken en mijn leven verbeteren,” vertelt ze. “Maar ik ben ook bang dat ik gedwongen word om te trouwen. Dan heb ik geen keuze meer.” 

Onveilig op straat 

Voor Maliha betekent buiten zijn dat ze voortdurend alert moet zijn. Als meisje uit de laagste kaste wordt ze op straat sneller lastiggevallen en staat ze er vaak alleen voor wanneer dat gebeurt.  “Ze behandelen ons slecht. Ik kom huilend thuis. Ik kan er niets van zeggen, ik moet gewoon weggaan,” vertelt ze. Haar oudere zus probeert haar daarom te beschermen en laat haar niet vaak alleen naar buiten gaan. Dat geeft haar meer veiligheid, maar beperkt haar vrijheid. 

Via VSO leert Maliha over haar positie als meisje in haar gemeenschap. Ze droomt ervan te gaan studeren.

Leren over gezondheid, schadelijke mythes en kindhuwelijken 

Via het project Kastediscriminatie, onderdeel van het programma ACTIVE van VSO, leert Maliha over menstruatie, gezondheid en haar positie als meisje in haar gemeenschap. Voorheen had ze weinig informatie en groeide ze op met allerlei mythes rondom menstruatie. Zo werd haar verteld dat meisjes tijdens hun menstruatie bepaalde dingen niet mochten eten, zoals ijs of papaja. Ook bestonden er veel ongeschreven regels over wat wel en niet ‘mag’ tijdens die periode. “We leerden hoe je maandverband moet gebruiken en hoe vaak je het moet vervangen,” vertelt ze.

De trainingen, ondersteund door VSO, geven haar praktische kennis die ze eerder miste. Ook praten VSO-vrijwilligers met haar over de risico’s van vroeg trouwen en wat dat kan betekenen voor haar toekomst. Daarnaast wordt haar uitgelegd dat een kindhuwelijk geen oplossing is voor armoede, ook al wordt dat in Bangladesh wel vaak zo gezien. In de praktijk leidt het juist vaak tot meer afhankelijkheid en minder kansen. Ook het romantische beeld dat sommige jonge meisjes meekrijgen – dat een huwelijk op jonge leeftijd iets positiefs zou zijn – wordt tijdens de sessies doorbroken. In plaats daarvan wordt helder gemaakt dat een kindhuwelijk een onveilige situatie is, waarin sprake is van machtsongelijkheid en er grote risico’s zijn op seksueel misbruik en geweld. Door de sessies van VSO begrijpt Maliha beter welke keuzes en omstandigheden invloed hebben op haar leven.

“Ik wil studeren. Ik weet dat vroeg trouwen schadelijk is, dus ik zeg tegen anderen dat ze niet te jong moeten trouwen.” – Maliha

Maliha en haar jongere zusje.

Meisjes zoals Maliha hebben steun nodig om op school te blijven 

Maliha’s leven wordt bepaald door meerdere vormen van uitsluiting: haar kastepositie, geldgebrek waardoor ze haar school moeilijk kan afmaken, en het feit dat ze een meisje is in een kwetsbare positie. Toch is ze enorm gedreven. Ze wil naar school blijven gaan en werken aan haar toekomst, hopelijk om arts te worden. Ze wil niet in een kindhuwelijk terechtkomen. Maar zonder structurele steun blijft haar toekomst onzeker.

Meisjes zoals Maliha hebben hulp nodig om op school te kunnen blijven en niet vast te komen zitten in een kindhuwelijk, waar ze te maken kunnen krijgen met geweld en een gebrek aan vrijheid. “Als je me helpt, ben ik je heel dankbaar. Ik neem elke hulp aan die ik kan krijgen. Ik heb op dit moment niemand. Het betekent heel veel voor mij.” 

Word donateur!