Tugwell pakt geweld tegen vrouwen aan in Zimbabwe
29 april, 2026
Emmanuel Barare (26) zet zich via het VSO-project Make Way in voor iets waar in Kenia nog vaak over gezwegen wordt: seksuele en reproductieve gezondheid en rechten van kwetsbare jongeren. Maar hoe krijg je jongeren zover dat ze praten over iets dat zo gevoelig ligt? Als ambassadeur gaat Emmanuel dat gesprek juist niet uit de weg. Hij laat jongeren zien dat goed voor jezelf zorgen niet iets is om je voor te schamen, maar juist een vorm van kracht. En dat blijkt effect te hebben: steeds meer jongeren ontdekken dat ze wél eigen keuzes mogen maken en zichzelf kunnen beschermen.
“Ik ben Emmanuel, 26 jaar, en als ambassadeur van Make Way praat ik samen met jongeren in mijn community over hun seksuele en reproductieve gezondheid. In Kenia praten we niet makkelijk over seks. En seks voor het huwelijk is een enorm taboe. Daarom worden jongeren niet geacht seks te hebben met elkaar. Maar dat gebeurt natuurlijk wel. Helaas ontbreekt het aan voorlichting, waardoor veel jongeren geen idee hebben van de mogelijke gevolgen.”
Voor jongeren is het halen van condooms niet altijd eenvoudig. In sommige ziekenhuizen staan condoomautomaten op een opvallende plek, zoals direct bij de ingang. Daardoor voelen jongeren zich snel bekeken. De schaamte en angst voor oordeel zijn dan zo groot dat zij er vaak van afzien om condooms te halen. Ook het ophalen van anticonceptie voor meisjes kan ongemakkelijk zijn, bijvoorbeeld door mogelijke afkeurende blikken in de wachtkamer. Daarnaast is vertrouwelijkheid bij een doktersbezoek niet altijd vanzelfsprekend, doordat zorgverleners soms hun oordeel laten blijken.
“In kleine gemeenschappen kan informatie zich snel verspreiden, waardoor familieleden vaak al op de hoogte zijn nog voordat iemand thuiskomt.” – Emmanuel
Emmanuel gaat het gesprek niet uit de weg en stimuleert jongeren om zichzelf te beschermen.
Daarnaast associëren veel jongeren condooms nog met iets vies of gênants, of ze missen de kennis om ze met vertrouwen te gebruiken. “Wat ik als ambassadeur probeer te doen, is het stigma rondom condooms te verminderen. Om het niet te beschouwen als iets vies, maar juist als slim, of zelfs cool,” aldus Emmanuel.
Ambassadeurs zoals Emmanuel laten jongeren zien hoe belangrijk het is om goed voor zichzelf te zorgen, en hoe zij dat kunnen doen. Voor veel jongeren is het een eyeopener om iemand van hun eigen leeftijd te zien die zichzelf kan beschermen zonder zich daarvoor te hoeven schamen. Zelf voelt Emmanuel zich niet geremd om te praten over seksualiteit: “Ik denk dat dat komt door mijn opvoeding. De manier waarop mijn moeder het onderwerp benaderde was vrij uniek, het was geen beschamend iets om over te praten. Ondanks dat we in een afgelegen dorp woonden.”
Tijdens een VSO-bijeenkomst waar zorgverleners en jongeren met elkaar in gesprek konden gaan, brachten jongeren verschillende aandachtspunten naar voren. Zoals de veroordelende toon waarmee zij soms worden aangesproken, of de zorgen over het waarborgen van privacy. Zorgverleners herkenden de ervaringen van jongeren en toonden daar begrip voor.
“Ik denk dat we een positieve bijeenkomst hebben gehad omdat we geen confronterende benadering kozen. We wilden gewoon om de tafel gaan met jonge mensen en met zorgverleners, en vanuit daar een gemeenschappelijke basis vinden over hoe we dingen kunnen verbeteren,” aldus Emmanuel.
In het Youth Friendly Centre in het Makueni County Hospital kunnen jongeren in gesprek gaan over hun seksuele gezondheid.
Dankzij Make Way heeft Emmanuel zijn communicatie met jongeren kunnen verbeteren. Zijn benadering is veranderd doordat hij beter begrijpt welke factoren iemand daadwerkelijk beïnvloeden. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat iemand wel naar bijeenkomsten wil komen, maar geen geld heeft voor vervoer. Dat zorgt voor meer inzicht en begrip. Wanneer anderen ook rekening houden met zulke kwetsbaarheden, voelen jongeren zich bovendien meer op hun gemak in die ruimte. “Ik vind het een verrijkende ervaring omdat ik heb kunnen groeien op manieren die ik niet voor ogen had,” aldus Emmanuel.
“Wat Make Way mij vooral heeft geleerd, is dat het mogelijk is om impact te maken in het leven van iemand anders, ook voor een jong persoon zoals ik zelf. Ik denk dat dat uiteindelijk het belangrijkste is: wees gewoon een goed mens.” – Emmanuel
Over de hele wereld hebben miljoenen mensen geen toegang tot seksuele en reproductieve gezondheidsdiensten, met name meisjes, LHBTQI+ personen en mensen met een handicap. Dit heeft grote gevolgen voor hun welzijn. VSO pakt deze ongelijkheid aan door jongeren, organisaties en maatschappelijke instanties te betrekken bij het probleem. Zo zorgen we ervoor dat iedereen weloverwogen keuzes kan maken over relaties, gezinsplanning, seksualiteit en welzijn.
Met dit project hebben we al fantastische resultaten behaald, maar we zijn er nog niet. Er zijn nog te veel kwetsbare jongeren die geen toegang krijgen tot de zorg die ze nodig hebben. Laten we daar samen verandering in brengen! Door donateur te worden van VSO, help je om bewustwording te vergroten, zorg toegankelijk te maken en vrijwilligers zoals Emmanuel in staat te stellen om anderen te helpen. Doneer nu en maak het verschil!